Risk Ki Genyen Nan Trading

 Risk Ki Genyen Nan Trading (Kijan Pou W Anpeche Fize W La Boule)

Zanmi m, nan jeni ak nan fizik, nou gen yon règ debaz: kèlkeswa sa w ap bati a—kit se yon gwo kay sou yon fay sismik, kit se yon fize pou al nan lespas—premye bagay ou kalkile se pa ki wotè l ap rive, men se *kijan l ap fè pa kraze*.

Anpil moun ki kòmanse nan trading wè sèlman potansyèl pou yo fè kòb (wotè fize a ap rive a). Men kòm nou menm nou gen lespri analyse, nou pral gade pwoblèm nan nan nivo "Premye Prensip" (First Principles). Nou pral idantifye fòs k ap atake sistèm ou an, epi kòman pou w bati yon pwotèksyon kont yo san okenn fòmil konplike.

Men 3 gwo risk fondamantal ki genyen nan trading ak kijan yon enjenyè jere yo:

1. Fwotman ak Chalè Atmosfè a (Risk Volatilité)

Lè yon fize ap tounen sot nan lespas pou l antre nan atmosfè tè a, li rankontre yon gwo fòs fwotman. Fwotman sa a kreye yon chalè ki tèlman wo, si fize a pa gen yon "pwotèj tèmik" (boukliye chalè), l ap tounen sann anvan menm li rive atè.

Mache finansye a se yon atmosfè ki gen anpil chalè ak anpil van ki chanje direksyon sibitman (sa nou rele volatilité a). Pafwa mache a fè yon gwo mouvman w pa t prevwa.

Ki risk la? Si w antre nan mache a toutouni, yon sèl gwo van ka boule tout kapital ou.

Solisyon Enjenyè a: Nan trading, pwotèj tèmik ou a rele **"Stop Loss"** (Koupe pèt la). Se yon lòd otomatik ou mete nan sistèm nan ki di: "Si chalè a rive nan nivo sa a, koupe motè a, retire m nan mache a." Ou pèdi yon ti moso nan boukliye a, men nwayo fize w la (gwo kapital ou a) rete entak pou w ka vole yon lòt jou.

 2. Lwa Fòs Miltipliye A (Danje Ki Gen Nan "Levye / Leverage")

Nou te pale de levye deja kòm yon bon zouti ki pèmèt ou leve gwo chay ak yon ti fòs. Men, twazyèm lwa Newton an klè: chak fòs ou aplike gen yon fòs ki egal k ap reponn nan sans kontrè.

Lè w itilize gwo "leverage" (levye) nan trading, se tankou w ap kondui yon machin k ap kouri a 300 kilomèt alè. Wi, w ap rive nan destinasyon w lan pi vit, men a vitès sa a, yon senp ti wòch nan wout la ka fè machin nan fè plizyè tonèl.

Ki risk la? Mache a sèlman bezwen fè yon ti mouvman kont ou, epi poutèt fòs levye a miltipliye, ti mouvman sa a ka efase tout kont ou an.

Solisyon Enjenyè a: Konnen limit materyo w ap itilize a. Yon bon trader raman itilize tout pouvwa levye yo ofri l la. Menm si w ap bati yon sistèm asirans pou pwoteje moun nan lavi reyèl, ou dwe kòmanse pa asire pwòp tèt pa w anvan. Ou mete yon règ strik kote w pa janm riske plis pase 1% oswa 2% nan tout enèji (lajan) ou genyen sou yon sèl pozisyon. Se sa nou rele kreye redundans (fè bakoup pou sistèm ou an).

3. "Fatig Materyo" (Risk Sikolojik ak Emosyonèl)

Nan jeni sivil, gen yon bagay nou rele "fatig materyo" (fatigue des matériaux). Sa rive lè yon moso fè oswa yon pon sibi twòp vibrasyon, twòp presyon, pou twò lontan. Menm si l te fèt ak bon asye, rive yon lè, l ap bay legen, l ap kase tèlman l fatije.

Nan trading, machin ki pi frajil la se pa konpitè w la, se *sèvo w*. Mache a ap teste w. L ap fè w pè, l ap fè w vin gen avaris, l ap ba w anvi pran revanj sou li lè w pèdi yon kòb.

• Ki risk la? Si w kite emosyon sa yo fè w vibre, sèvo w ap sibi yon fatig. W ap kòmanse pran move desizyon, w ap soti andeyò plan w te trase a, epi konstriksyon an ap tonbe.
• Solisyon Enjenyè a: Ou bati "amòtisè" (shock absorbers). Amòtisè w se disiplin ou. Ou pa trade lè w an kòlè. Ou pa chanje plan nan mitan wout. Ou gade done yo frèt tankou yon machin k ap li enfòmasyon sou yon ekran. Si sistèm nan di w mache a pa bon jodi a, ou pa fòse l; ou fèmen konpitè a epi w al envesti enèji w nan yon lòt pwojè k ap itil kominote w la.

Zanmi m, tout gwo pwojè gen risk. Diferans ant yon jwè aza ak yon bon enjenyè finansye, se fason yo jere risk sa a. Jwè aza a fèmen je l epi l espere chans ap ede l. Enjenyè a, li menm, mezire presyon an epi l bati yon pwotèksyon anvan menm li peze bouton pou l kòmanse a.